33,9818$% 0.11
37,7251€% -0.39
44,7272£% -0.19
2.726,78%-0,69
4.501,00%-0,22
1836696฿%0.4978
Ekonomist Prof. Dr. Engin Kara, Cumhuriyetçi Türk Partisi’nin (CTP) “Hayat pahalılığının yanlış hesaplanması ve yükseköğrenim konusunda kurulan komitelerde gelinen aşamalarla ilgili bilgilendirme” toplantısında ifade edilen “yanlış enflasyon hesaplamaları” hakkında açıklamalarda bulundu.
CTP heyetine bu konuda ki hassasiyetleri için teşekkür eden Prof. Dr. Engin Kara, şöyle dedi:
“Bu gizemi Sherlock Holmes detaycılığıyla çözdükleri için minnettarım. Ancak, bulunan hatalar, dedektif romanlarının son sayfasındaki sürpriz kadar beklenmedik değildi. Enflasyonu arzu edilen hassasiyette ölçecek bir yöntem bir türlü geliştiremedik”
Ekonomist Prof. Dr. Engin Kara’nın açıklaması şu şekilde:
“CTP’nin enflasyon hesaplamalarında hatalar bulduğuna dair basın toplantısını dinledim. CTP yine beklentilerimi aştı, gerçekten. Görünüşe göre, derslerde öğrencilere anlattığımız hata payları, gerçek dünyada ortaya çıkınca heyecan yaratıyormuş.
CTP milletvekillerine, bu gizemi Sherlock Holmes detaycılığıyla çözdükleri için minnettarım. Ancak, bulunan hatalar, dedektif romanlarının son sayfasındaki sürpriz kadar beklenmedik değildi.
CTP milletvekillerine, bu konudaki hassasiyetleri için teşekkür ediyorum. Hatalar bulunmuş. Daha önce de yazdığım gibi, bu bizim için bilinmeyen bir şey değil.
Ancak, bu hatanın toplam endeks üzerindeki etkisi nedir? Bu, en önemli soruydu ve maalesef, basın toplantısında bu sorunun cevabı verilmedi.
Gelin, biraz uzağa, İngiltere’ye gidelim. Orada, enflasyonu hesaplamak için kullanılan detaylı veri bankasında durum nedir bir bakalım. Bu veri bankası, yıllar içinde toplanmış 43 milyon fiyat verisinden oluşuyor.
İngiltere’de, enflasyon düşük; enflasyon %10’a çıkınca herkes ayağa kalkıyor.
Ama ben sadece konuşmakla yetinmedim ve veri bankasındaki fiyat anomalilerinin grafiğini çizdim. Grafikte gördüğünüz üzere, bazı ürünlerin fiyatlarında gerçeküstü (aylık) değişimler var; -%1000’den +%1000’e kadar.
Evet, yanlış okumadınız, İngiltere’de bazı ürünlerin fiyatları -%1000 düşmüşken, bazıları %1000 artmış…
Bu anomalilerin veri bankasındaki ağırlığı hiç de küçümsenmeyecek bir oran: %2.
Peki, bu hataların enflasyon üzerindeki etkisi ne? Aritmetik ortalama alırsak, -%0.02. Medyanı hesaplarsak, %0. Yani, bir etkisi yok.
Keir Starmer bu hatalar hakkında bir basın toplantısı düzenlemiş mi, duymadım. O daha çok sağlık, eğitim ve ekonomik büyüme gibi konularla meşgul. Nasıl daha verimli olabiliriz diye düşünüyor ve ‘sanatı okullara nasıl getirebiliriz diye kafa yoruyor. “Her çocuk bir müzik aleti çalmayı öğrenmeli…” diyor.
Farklı düşünceler, farklı yaklaşımlar…
Ekonomistler camiası adına CTP’den özür dilemek isterim. Enflasyonu arzu edilen hassasiyette ölçecek bir yöntem bir türlü geliştiremedik.
Ekonomide genellikle Tıp’tan örnekler veririz… Aralarında doktorlar var. Eminim onlar, hastaya teşhisi her zaman tam isabetle koyar, tansiyonu ölçerken sıfır hata ile ölçüyorlar!
Açıkçası, bu şekilde tartışmalara katkıda bulunmam imkansız. İstatistik Ofisinin açıkladığı ve çok değerli buldugum, 520 ürün ve hizmet fiyatından oluşan veri bankası üzerine çalışma yapmayı planlamıştım. Bu konularda, konuyla ilgili çalışmalarıyla da bilinen, bir akademisyenden de teknik destek sözü almıştım. Projeyi iptal ettim.
Sanırım, benim icin şiirin sonuna geldik, “Boğazıma basıp yumruklarımı, ‘sus’ dedim, ‘sus ulan’…sustur içini ve yıkıl git mağarana”…diyerek ‘Türkçe klavyemi’ rafa kaldırıyorum…”
Powell’ın açıklamasının ardından altın yeniden rekor kırdı